Przetłuszczająca się skóra głowy: przyczyny i pielęgnacja

Rano świeże, wieczorem już oklapnięte

Myjesz włosy rano, a pod koniec dnia w pracy u nasady już się świecą i fryzura traci objętość. Przetłuszczająca się skóra głowy to jeden z najczęstszych kłopotów w pielęgnacji włosów i zwykle nie świadczy o złej higienie, tylko o tym, jak pracuje sama skóra.

Źródłem przetłuszczania się jest sebum, czyli łój skórny. Wytwarzają je gruczoły łojowe uchodzące do mieszków włosowych, a na skórze głowy jest ich wyjątkowo dużo. Sebum to mieszanina lipidów: razem z potem tworzy ochronny film i zmiękcza skórę oraz łodygę włosa. Problem zaczyna się wtedy, gdy sebum jest więcej, niż potrzeba, albo gdy zbyt szybko rozchodzi się po włosach.

Co zależy od organizmu: hormony, geny, wiek

O ilości sebum decyduje przede wszystkim praca gruczołów, a nie to, czym i jak często myjesz głowę.

• Hormony. Gruczoły łojowe są wrażliwe na androgeny. Już w samym gruczole enzym 5α-reduktaza przekształca testosteron w aktywniejszy dihydrotestosteron (DHT), który pobudza wydzielanie sebum. Dlatego włosy często przetłuszczają się w okresie dojrzewania, w trakcie cyklu miesiączkowego i w ciąży skłonność do przetłuszczania się bywa zmienna, a z wiekiem zwykle stopniowo maleje.
• Geny. Wielkość i aktywność gruczołów w dużej mierze dziedziczymy.
• Rodzaj włosów. Przy tej samej ilości sebum po cienkich, prostych włosach rozchodzi się ono szybciej niż po grubych czy kręconych, więc widać je wcześniej.

Tych czynników kosmetyk nie „wyłączy”, ale wyznaczają one tylko punkt wyjścia – o reszcie decydują nawyki.

Co nasila przetłuszczanie się: woda, ciepło, stylizacja i dłonie

Zbyt agresywne mycie i rzekomy „efekt odbicia”

Często słyszy się, że od częstego mycia włosy przetłuszczają się szybciej, bo gruczoły w odpowiedzi pracują intensywniej. Przekonujących dowodów na poparcie tej teorii brakuje: pracą gruczołów sterują głównie hormony i geny, a nie ilość sebum na powierzchni skóry.

W rzeczywistości bardzo gorąca woda, agresywne oczyszczanie i szorowanie paznokciami drażnią skórę i naruszają jej barierę ochronną: pojawiają się uczucie ściągnięcia, swędzenie i łuszczenie się, a skóra wygląda jednocześnie na tłustą i przesuszoną. Z kolei przy zbyt rzadkim myciu gromadzą się sebum, pot i resztki kosmetyków.

Ciepło, czapka, trening

W cieple sebum staje się bardziej płynne i łatwiej rozchodzi się po włosach, a pot dodaje wilgoci. Latem, pod czapką, po treningu albo po suszeniu gorącym nawiewem włosy u nasady szybciej tracą świeżość.

Kosmetyki do stylizacji i pielęgnacja nie tam, gdzie trzeba

Woski, olejki, kremy, spraye i suchy szampon osiadają u nasady i mieszają się z sebum. Tak samo działa odżywka albo maska nałożona na skórę głowy zamiast na długość włosów.

Nawyk dotykania włosów

Każde dotknięcie przenosi sebum od nasady na długość włosów; to samo robi rzadko myta szczotka.

Co pomaga na przetłuszczającą się skórę głowy, a co nie

Pomaga:

• mycie włosów tak często, jak tego potrzebujesz dla własnego komfortu – także codziennie – szamponem odpowiednim do częstego stosowania;
• letnia, a nie gorąca woda;
• wmasowanie szamponu w skórę głowy opuszkami palców i dokładne spłukanie;
• odżywka i maska nakładane wyłącznie na długość włosów i końcówki.

Nie pomaga:

• „przyzwyczajanie” włosów do rzadkiego mycia: nie ma wiarygodnych danych, że gruczoły zaczynają wtedy pracować słabiej;
• wysuszanie skóry preparatami z alkoholem albo szarym mydłem;
• zastępowanie mycia suchym szamponem: wchłania on część tłuszczu, ale nie usuwa sebum ze skóry.

Jaka pielęgnacja pasuje do Twojej skóry głowy, podpowie bezpłatny test skóry głowy: jest krótki i dobiera osobisty protokół.

Jak ułożyć pielęgnację: oczyszczanie i krok bez spłukiwania

Konsekwentna pielęgnacja przetłuszczającej się skóry głowy opiera się na krokach, które się uzupełniają: w zależności od potrzeb skóry protokół może obejmować sam Sebum Control Shampoo albo szampon razem z wcierką bez spłukiwania Sebum Control Lotion.

Krok oczyszczający – szampon. To produkt spłukiwany, działa więc podczas mycia. Sebum Control Shampoo powstał z myślą o nadmiernie przetłuszczającej się skórze głowy i o włosach, które szybko znów się przetłuszczają: usuwa nagromadzone sebum i pomaga regulować jego nadmiar. W składzie ma Piroctone Olamine (piroktonian olaminy), łopian, pokrzywę i szałwię.

Krok bez spłukiwania – wcierka. Wcierka zostaje na skórze głowy i kontynuuje pielęgnację między myciami. Sebum Control Lotion jest przeznaczony do skóry głowy, która uporczywie się przetłuszcza; łączy kwasy złuszczające (w tym kwas glikolowy), oczyszczające ekstrakty z szałwii i pokrzywy oraz inulinę wspierającą mikrobiom skóry.

Sposób i częstotliwość stosowania sprawdź na opakowaniu każdego z produktów.

W pielęgnacji ważniejsza od jednorazowego „mocnego” preparatu jest regularność: te same kroki, tydzień po tygodniu. Na stronie protokół oznacza właśnie taki zestaw kroków i ma trzy poziomy: Base, Advanced i Intensive. O tym, który jest dla Ciebie, decyduje test.

Kiedy z przetłuszczającą się skórą głowy iść do dermatologa

Sama w sobie tłusta skóra głowy to kwestia kosmetyczna, czasem jednak stoi za nią problem wymagający diagnozy. Na skórze głowy naturalnie bytują drożdżaki z rodzaju Malassezia; żywią się lipidami zawartymi w sebum, a na tłustej skórze wiąże się je z łupieżem i łojotokowym zapaleniem skóry. Odróżnić jedno od drugiego i postawić diagnozę może wyłącznie lekarz.

Zgłoś się do dermatologa lub lekarza, jeśli:

• przetłuszczaniu się towarzyszą zaczerwienienie, uporczywy świąd, ból, tłuste żółtawe łuski, strupy, sączenie, krostki albo krwawienie;
• skóra nagle zaczęła przetłuszczać się mocniej bez wyraźnej przyczyny;
• włosy wypadają wyraźnie mocniej niż zwykle, pasmami lub plackami;
• problem dotyczy dziecka, pojawił się w ciąży albo w trakcie przyjmowania leków;
• mimo łagodnej, regularnej pielęgnacji przez dłuższy czas nic się nie zmienia.

Kosmetyki nie zastępują wtedy leczenia: preparaty lecznicze przepisuje lekarz.

Jeśli niepokojących objawów nie ma, zrób test skóry głowy i odbierz protokół dobrany do Twojej skóry.

Najczęściej zadawane pytania

Czy przetłuszczającą się skórę głowy można myć codziennie?

Tak, jeśli potrzebujesz tego dla własnego komfortu. Liczy się sposób: letnia woda, szampon odpowiedni do częstego stosowania i delikatny masaż zamiast szorowania.

Czy to prawda, że od częstego mycia włosy przetłuszczają się szybciej?

Przekonujących dowodów na to nie ma: wydzielaniem sebum sterują głównie hormony i geny. Zbyt agresywne oczyszczanie może jednak drażnić skórę, dlatego myj włosy łagodnie i regularnie.

Po co wcierka, skoro mam już szampon?

Szampon to spłukiwany krok oczyszczający, który działa podczas mycia. Wcierka bez spłukiwania, na opakowaniu opisana zwykle angielskim słowem „lotion”, zostaje na skórze głowy i kontynuuje pielęgnację między myciami. Jedno uzupełnia drugie, a o tym, czy w Twoim protokole jest sam szampon, czy oba kroki, decyduje test.

Czy dieta wpływa na przetłuszczanie się skóry głowy?

Związek między odżywianiem a wydzielaniem sebum nie jest dostatecznie poznany, a dostępne dane są niejednoznaczne. Urozmaicona dieta służy skórze ogólnie, ale pielęgnacji nie zastąpi; jeśli podejrzewasz związek z jedzeniem, porozmawiaj o tym z lekarzem.